
Horregatik, hain sarritan «ez naiz matxista ez feminista»
entzun edo irakurtzen dugunean, ulertu behar dugu esaldi horren atzean
ezjakintasuna dagoela edo, bestela, norbaitek eragindako kutsadura
gaiztoa. Esaldi hori botatzen duen pertsonak (gehienetan emakumezkoa,
zoritxarrez) bitatik bat: ez daki zer esaten duen edo propio esaten du
esaten duena.
Jakin, guztiok dakigu matxismoa zer den, batzuetan
jokaera bat matxista den ala ez erabakitzerakoan eztabaida sortzen bada
ere. Funtsean, matxismoa gizonen lehentasuna aldarrikatzen duen
ideologia da, gizonezkoak, berez, emakumeok baino gehiago direla
pentsatzen duenaren dotrina guztiz hedatua.
Feminismoak, ordea, ez du inoren nagusitasuna
aldarrikatzen. Alderantziz, feminismoa, hasiera hasieratik eta gaur
arte, gizon eta emakumeon arteko berdintasuna defenditzen duen ideologia
da, berdintasuna, ez inoren lehentasuna. Ez du gizonen nagusitasuna
beste batez trukatu nahi. Feminismoa erdibidea litzateke, sexu baten ez
bestearen lehentasuna ukatzen duen ideologia. Beraz, «ni ez naiz
matxista ez feminista» esaten duenak, esan nahi du emakumeen
nagusitasunaren aldeko dela. Ez badu gizonezkoen lehentasuna
aldarrika-tzen, ez bi sexuen arteko eskubide berdintasuna, orduan
emakumeon nagusitasunaren aldeko da.
Noski, ez du hori esan nahi, baina horixe da esaten
duena, entzuleak edo irakurleak besterik uler-tzen badu ere. Zentzu
horretan, hitz berri bat aukeratu behar litzateke muturreko ideologia
hori adierazteko. Matxismo hitzak arkeria badu sinonimotzat, inor gutxik
defendi-tzen duen beste mutur hori adieraziko duen hitzak «eme» elea
behar luke hasieran. Horren alde daudenak dantza dezatela burua,
ebazpena asmatu arte.